Tam giác bất khả thi thực chất chỉ là vấn đề giả

• tác giả: Billy Gao *

• biên dịch:佳欢, ChainCatcher *

Hệ thống mật mã mạnh mẽ nhất trong lịch sử này, thậm chí không thể giữ một bí mật nào.

Về ngành công nghiệp mã hóa, điều mỉa mai nhất là: chúng ta đã xây dựng hệ thống mật mã mạnh mẽ nhất trong lịch sử, với các công thức toán học được nhồi nhét nhiều hơn bất kỳ thứ gì khác, nhưng điều duy nhất mà nó không thể làm được là bảo vệ quyền riêng tư của bạn về tài sản. Mỗi vị trí bạn nắm giữ, mỗi khoản thanh toán bạn thực hiện, mỗi đô la bạn chuyển đi, theo mặc định đều được phát sóng ra toàn thế giới.

Chúng ta dường như đã mặc định và chấp nhận trạng thái này.

Nhưng chính điều này là lý do lớn nhất khiến hàng nghìn tỷ đô la vốn lẽ ra phải được đưa lên chuỗi vẫn chưa xuất hiện. Vì vậy, hãy quay lại với những điều cơ bản: chúng ta đã đi đến bước này như thế nào, những điểm nào vẫn còn thiếu sót, và giải pháp duy nhất nào cuối cùng đã được áp dụng vào thời điểm hiện tại.

Blockchain là một máy tính chậm chạp, đắt đỏ không thuộc sở hữu của ai

Bóc tách lớp vỏ câu chuyện suốt mười lăm năm qua, blockchain thực chất là một máy tính chia sẻ, hiệu suất thậm chí không bằng chiếc laptop mà bạn đang sử dụng để đọc bài viết này. Đó chính là bản chất của nó.

Quay trở lại những nguyên lý cơ bản năm 2012, những nguyên lý mà vì nghe có vẻ quá đơn giản nên không còn ai nhắc đến. Blockchain là một danh sách các khối được liên kết bằng hàm băm. Mỗi khối chứa một tải trọng: giao dịch, thay đổi trạng thái, v.v.

Mỗi khối đều chỉ đến khối trước đó thông qua mật mã, vì vậy không ai có thể lén lút thay đổi lịch sử mà không bị phát hiện. Bất kỳ ai cũng có thể chạy chương trình xác minh, xác thực toàn bộ hệ thống có hiệu lực hay không. Cơ chế đồng thuận mặc dù luôn thay đổi, từ bằng chứng công việc, bằng chứng cổ phần đến các cơ chế mới trong tương lai, nhưng tiền đề cốt lõi của nó chưa bao giờ di chuyển một inch.

Nó chậm hơn, đắt hơn và cồng kềnh hơn chiếc laptop của bạn. Kỹ năng duy nhất của nó, cũng là lý do tồn tại của nó, là không ai có thể ngăn cản bạn sử dụng nó, và không ai có thể lừa bạn về kết quả. Ở đây không có quản trị viên, cũng không có bên có đặc quyền mà bạn phải xin phép.

Nhưng kỹ năng này có giá rất cao. Mỗi nút phải chạy lại tính toán của bạn và lưu trữ dữ liệu của bạn vĩnh viễn. Vì vậy, cách hợp lý duy nhất trên máy này là chỉ đặt những thứ thực sự cần tính năng này và xứng đáng với chi phí này.

Đại đa số các thứ không cần thiết, điều này là bình thường. Trong cuộc thảo luận tiếp theo, hãy nhớ bài kiểm tra này: liệu thứ này có thực sự cần một máy tính không thuộc sở hữu của ai không? Bởi vì nó cơ bản quyết định mọi thứ phía sau.

"Tam khó khăn" là một hình tam giác vẽ sai

Toàn bộ ngành công nghiệp đã mất mười năm để vật lộn giữa phi tập trung, khả năng mở rộng và an toàn. Nó cơ bản đã thắng trận này, nhưng phát hiện ra rằng ràng buộc thực sự quan trọng không nằm trong hình tam giác đó.

Trong nhiều năm, tất cả các cuộc thảo luận đều xoay quanh "tam khó khăn": phi tập trung, khả năng mở rộng, an toàn, bạn chỉ có thể có hai trong số ba, mãi mãi không thể có cả ba. Thời kỳ Ethereum là một cuộc tranh luận dài xung quanh nó. Kích thước khối, phân đoạn, Rollup, Layer 2, những chủ đề này đã tiêu tốn rất nhiều năm trong toàn bộ lĩnh vực.

Sau đó, trong sự im lặng, chúng ta đã cơ bản giải quyết được nó. Ngày nay, không gian khối rất rẻ, thông lượng rất cao, Rollup cũng chạy được. Vấn đề mở rộng đã được định nghĩa trong mười năm qua, và ở cấp độ ứng dụng thực tế đã trở thành quá khứ.

Tiếp theo, vấn đề cốt lõi thực sự nổi lên. Khi quy mô không còn là nút thắt, một thực tế gây lo ngại trở nên rõ ràng: ràng buộc thực sự ngăn cản vốn ra ngoài máy này không nằm trong hình tam giác đó. Chúng ta đã mất mười năm để tối ưu hóa ba góc sai lầm.

Để tìm ra góc đúng, cần phải bỏ qua câu hỏi "hiệu suất máy như thế nào" và hỏi một câu hỏi trực tiếp hơn, trung thực hơn: điều này thực sự phục vụ cho ai, và ai vẫn chưa thể sử dụng nó cho đến nay.

Tại sao chỉ có vốn mới thực sự chạy được

Vốn là thứ duy nhất mà "bản ghi trên sổ sách chính là tài sản". Bất kỳ thứ gì khác bạn đưa lên chuỗi, chỉ là một con trỏ hướng đến nơi khác.

Theo đặc tính của nó, blockchain thực sự có ích gì, câu trả lời gần như tự nổi lên.

Đầu tiên là quyền truy cập. Bất kỳ ai, ở bất kỳ đâu, đều có thể đăng nhập vào máy tính chia sẻ này và thay đổi trạng thái của nó. Không có giờ làm việc, không cần phải xin phép một đối tượng có đặc quyền (ngân hàng, môi giới, sàn giao dịch) để giúp bạn cập nhật sổ sách. Đối với vốn, điều này có giá trị to lớn. Việc chuyển giá trị trở nên trực tiếp như chỉnh sửa một tệp tin.

Thứ hai là niềm tin. Tại sao chúng ta lại giao tiền cho những đối tượng có đặc quyền đó? Bởi vì chúng ta tin rằng tiền để ở đó là an toàn. Blockchain đã trả lời cùng một câu hỏi bằng một cơ chế khác: không phải tin tưởng vào một tổ chức nào, mà là tin tưởng vào các con số, ở đây "con số" có hai nghĩa, vừa là toán học, vừa là số lượng. Chỉ cần có đủ người tham gia trung thực, dưới sự khuyến khích kinh tế, mỗi người đều đứng ở vị trí của mình, và sau đó dùng toán học để xác thực toàn bộ hệ thống. Bây giờ, tiền của bạn an toàn như chính mạng lưới, chứ không phải an toàn như một đối tượng nào đó.

Nhưng còn một điểm thứ ba, gần như không ai đề cập. Vốn là thứ duy nhất mà bản ghi sổ sách chính là tài sản. Một đô la trên chuỗi chỉ là một con số, và con số này chính là một đô la đó, chỉ vậy thôi.

Đó là lý do tại sao tài chính có thể bén rễ ở đây, trong khi gần như mọi nỗ lực khác đều thất bại. Tài sản tồn tại dưới hình thức bản ghi sổ sách thuần túy này chính là thứ mà sổ sách được tạo ra để phục vụ. Thị trường cũng đã xác nhận điều này: stablecoin hiện đã có quy mô 300 tỷ đô la, hàng năm thanh toán khoảng 33 triệu tỷ đô la, và sự tăng trưởng này không còn do đầu tư của nhà đầu tư nhỏ lẻ thúc đẩy.

Thứ gì nên lên chuỗi, thứ gì không nên

Ngành công nghiệp mã hóa đã tìm thấy ứng dụng sát thủ của nó, nhưng chỉ phục vụ cho một lớp rất hẹp trong thị trường. Đối với các tổ chức ở trên, rủi ro quá cao, còn đối với những người bình thường ở dưới, lại hoàn toàn vô nghĩa. Nó chỉ phục vụ cho những người "có phần nào đó" mà gần như không có ai khác.

Vì vốn là tải trọng bẩm sinh, câu hỏi tiếp theo là: những thứ nào liên quan đến tiền thực sự đủ tiêu chuẩn "cần một máy tính không thuộc sở hữu của ai". Sự thất bại ở hai đầu chính xác đã kẹp câu trả lời ở giữa.

Ở tầng dưới là những thứ rẻ tiền. Bạn có thể nói bất kỳ thứ gì cũng có giá trị, do đó đều được coi là "tài chính". Nhưng bạn luôn phải cân nhắc hai điều: một thứ tự thân có giá trị bao nhiêu, và việc chạy nó trên máy tính đắt nhất trong lịch sử tốn bao nhiêu chi phí.

Mạng xã hội, dữ liệu cá nhân, token ngữ cảnh AI. Những thứ Web2 đã làm rất xuất sắc và gần như miễn phí. Đưa chúng lên chuỗi chỉ làm tăng chi phí mà không giảm bất kỳ thứ gì. Giá trị đơn lẻ quá thấp, không đủ để duy trì tính hợp lý của máy này. Hầu hết những thứ mà mọi người đã cố gắng đưa lên chuỗi trong chu kỳ trước đều đã chết trong bài kiểm tra này, và tương lai cũng vậy.

Ở tầng trên là những khoản vốn khổng lồ không thể vào. Đây mới là bi kịch thực sự. Nhìn thẳng vào ai đang tích cực sử dụng tiền mã hóa, nhóm người này hẹp đến kinh ngạc, tạm gọi họ là "một nhóm người có phần nào đó". Họ có đủ tiền, không phải lo lắng hàng ngày về sinh tồn, nhưng cũng không nhiều đến mức phải quản lý một khối tài sản lớn. Ngoài một số quỹ gốc mã hóa, về cơ bản là đến đây là hết.

Những vốn lẽ ra phải đến (văn phòng gia đình, quỹ chủ quyền, các tổ chức lớn, kho bạc doanh nghiệp) nhìn vào máy này và quay lưng đi. Không phải vì họ không hiểu, mà vì cách vận hành của nó không hợp lý với họ.

Danh sách phản đối của họ rất dài, và thành thật mà nói, phần lớn đều có lý: sự không chắc chắn về pháp lý và quy định, rủi ro lưu ký, các cuộc tấn công hacker liên tục, rủi ro hợp đồng thông minh, MEV, không thể tự lưu ký an toàn trên quy mô lớn, rủi ro đối tác trong từng khâu. Đặt tất cả những điều này lên, rồi so sánh với lợi nhuận ít ỏi, câu trả lời thường là không hợp lý.

Trong mắt nhiều người, lĩnh vực mã hóa giống như một đấu trường có độ biến động cao, nơi mọi người đang chiến đấu để giành lấy cùng một lượng đô la. Nói thật, nhiều lúc họ nói không sai.

Vì vậy, ngành công nghiệp mã hóa bị kẹt trong một dải hẹp: quá kỳ quái đối với vốn ở trên, và quá vô nghĩa đối với ứng dụng ở dưới.

Nhưng hãy nhìn lại danh sách phản đối đó. Phần lớn đều là vấn đề ở cấp độ vận hành, và vấn đề ở cấp độ vận hành có thể giải quyết bằng những cách đơn giản: kiểm toán, bảo hiểm, bên lưu ký được quản lý, thời gian. Bỏ đi những điều này, còn lại hai điểm không thể bổ sung. Bởi vì chúng không phải là thiếu sót trong việc thực hiện, mà là thuộc tính trong thiết kế.

Chuỗi công khai là không cần giấy phép, điều này chính xác khiến nó nằm trong vùng xám pháp lý. Đồng thời, chuỗi công khai là minh bạch, điều này chính xác khiến bạn bị phơi bày.

Tính hợp pháp và quyền riêng tư. Đây mới là hình tam giác thực sự mà hình tam giác cũ đã bỏ sót, và nó chỉ có hai góc. Có thể vượt qua hai góc này hay không, chính là toàn bộ thắng bại của trò chơi này, và cuối cùng nó rơi vào hai thiếu sót này.

Thiếu sót thứ nhất: Tính hợp pháp

Trong mười năm qua, câu trả lời trung thực nhất cho câu hỏi "cái này có hợp pháp không" luôn là "có thể coi là vậy". Đối với bất kỳ ai quản lý tiền thật, đây là một câu trả lời không thể bàn cãi. Và bây giờ, lần đầu tiên, câu trả lời này bắt đầu thay đổi.

Thiếu sót đầu tiên trực tiếp xuất phát từ ưu điểm mà nó có. Bất kỳ ai cũng có thể làm bất cứ điều gì, điều này chính là giá trị của máy này, cũng chính là lý do khiến nó trở thành vùng đất mìn của quy định.

Không cần giấy phép là một con dao hai lưỡi: đặc tính cho phép bạn chuyển tiền mà không cần xin phép ai cũng đồng thời cho phép người khác làm những điều khiến toàn ngành bị gán mác "thiên đường lừa đảo". Đối với một nhà đầu tư nghiêm túc, bất kể công nghệ nền tảng tốt đến đâu, đây là một phiếu phủ quyết.

Thiếu sót này không thể sửa chữa bằng mật mã tốt hơn, mà cần phải được giải quyết bằng chính sách. Vào tháng 7 năm 2025, "Đạo luật GENIUS" chính thức trở thành luật, lần đầu tiên cung cấp một khung liên bang thực sự cho stablecoin, vốn là tải trọng tài chính cốt lõi. Luật pháp về cấu trúc thị trường cũng theo sau. Nó vẫn chưa trở thành luật, nhưng hướng đi không mập mờ, môi trường đã thân thiện hơn rất nhiều đối với các nhà khởi nghiệp và nhà đầu tư so với hai năm trước.

Vấn đề ba đầu trước đây đã gắn kết quản trị, phi tập trung và rủi ro pháp lý đã rút lui đến mức này: việc làm một doanh nghiệp hợp pháp trên chuỗi hiện chỉ là một quyết định kinh doanh bình thường.

Vì vậy, góc hợp pháp này đang hoặc nhiều hoặc ít tự khép lại. Còn thiếu sót khác, mới là điều mà toàn ngành đã thực sự sai lầm trong suốt mười năm qua.

Thiếu sót thứ hai: Tính minh bạch là một loại thuế

Tính minh bạch trên chuỗi không phải là ưu điểm, mà là một loại thuế. Mỗi vị trí bạn nắm giữ đều công khai, và mạng sẽ tính phí bạn cho việc "bạn bị người khác nhìn thấy" thông qua MEV, thông qua việc chạy trước.

Đây là phần mà mọi người đã quen thuộc, nhưng tuyệt đối không nên coi là điều hiển nhiên. Trên chuỗi công khai, toàn bộ cuộc sống tài chính của bạn đều đang được phát sóng. Mỗi vị trí, mỗi giao dịch, mỗi lần chuyển tiền, bất kỳ ai cầm trình duyệt khối đều có thể thấy ngay lập tức. "Đây là minh bạch, là ưu điểm", câu này chúng ta đã nghe quá lâu, lâu đến mức không còn nhận ra rằng nó thực chất là một lỗ hổng.

Và nó là một loại thuế có thể định lượng, liên tục. Khi đơn hàng của bạn vào hồ chứa bộ nhớ công cộng (mempool), bất kỳ ai cũng có thể thấy nó, sau đó thực hiện giao dịch ngược, chạy trước, chèn ép, hoặc theo dõi để thanh lý bạn.

Đây không phải là nói suông. Đến giữa năm 2025, tổng số MEV bị rút khỏi Ethereum đã vượt quá khoảng 1,8 tỷ đô la. Giá trị này bị rút trực tiếp từ giao dịch của người dùng bình thường, chỉ vì những giao dịch này đã bị nhìn thấy trước khi thanh toán.

Hãy xem ai đã chi tiền để tránh điều này. Các bàn giao dịch và quỹ dày dạn kinh nghiệm đã không còn phát sóng vào hồ chứa bộ nhớ công cộng nữa. Họ sử dụng các kênh riêng và đấu giá dòng lệnh, chuyên để giấu hành động của mình trước khi giao dịch.

Tiền thông minh đã từng bước mua quyền riêng tư, vì tiền thông minh hiểu rằng tính minh bạch đang khiến họ thua lỗ. Tất cả những người còn lại thì mặc định trả thuế này.

Đối với nhà đầu tư nhỏ lẻ, tình hình còn tồi tệ hơn: một nhà giao dịch bình thường trong một sàn giao dịch nào đó, mỗi khi mở một vị trí mà cả thế giới đều thấy, lợi nhuận đều đang bị trôi đi một cách vô nghĩa.

Tính minh bạch được bán như một "đấu trường công bằng", nhưng hiệu quả thực tế lại hoàn toàn ngược lại.

Bây giờ hãy kéo tầm nhìn về phía nhóm vốn mà chúng ta thực sự muốn. Không có bất kỳ văn phòng gia đình, quỹ chủ quyền hay tổ chức lớn nào sẽ đặt bảng cân đối tài sản của mình lên một máy mà đối thủ có thể đọc được theo thời gian thực.

Họ chắc chắn sẽ không làm vậy. Để cả thế giới theo dõi hoạt động của kho bạc của bạn theo thời gian thực, điều này thật vô lý. Họ cần không gian riêng tư thuộc về mình trong máy tính chia sẻ này.

Thành thật mà nói, ai cũng cần điều đó. Bạn chắc chắn sẽ không chấp nhận ngân hàng treo hóa đơn của bạn lên mạng, thì ở đây cũng không có lý do gì để chấp nhận.

Đó là lý do tại sao thanh toán và giao dịch nghiêm túc vẫn chưa thể hoàn toàn chuyển lên chuỗi, và cũng là lý do tại sao việc đặt quyền riêng tư ngang hàng với "nặc danh giao dịch" thực sự có chút buồn cười.

Mỉa mai lớn nhất trong thế giới mật mã

Giao tiếp mã hóa đã trở thành điều bình thường trong ba mươi năm. Nhưng tiền mã hóa thì vẫn chưa. Trong một hệ thống hoàn toàn được xây dựng bằng mật mã, điều này lẽ ra phải khiến người ta cảm thấy khó chịu.

Lùi lại một bước, sự vô lý này thật khó để không nhận thấy. Blockchain được xây dựng từ các nguyên thủy mật mã. Hàm băm, chữ ký, cam kết, từ đầu đến cuối đều là mật mã.

Nhưng điều duy nhất mà nó không làm được là mã hóa các hoạt động thực tế của người dùng. Chúng ta đã xây dựng một nhà thờ mật mã lớn, nhưng cánh cửa chính, tức là quyền riêng tư tài chính của bạn, lại mở toang.

Vấn đề này chúng ta đã giải quyết cho giao tiếp từ hàng chục năm trước. Không ai cảm thấy giao tiếp mã hóa là kỳ quái hay đáng ngờ, nó là mặc định, và thế giới vẫn vận hành tốt.

Đưa cùng một điều này vào tiền, cơ sở cần thiết thực sự vẫn luôn tồn tại, những nguyên thủy mật mã này đã âm thầm cải tiến trong suốt mười năm qua.

Điều thiếu thực sự là hiệu suất: làm thế nào để đủ nhanh, đủ rẻ, đạt đến cấp độ sản xuất. Đây vừa là vấn đề toán học, vừa là vấn đề phần cứng. Phần cứng đã theo kịp, phần cứng tăng tốc chuyên dụng đã giảm chi phí của những chứng minh xuống mức có thể chạy trên thông lượng thực tế.

Vấn đề chưa bao giờ là "điều này có khả thi không", mà là "có đáng để trả chi phí này không". Ngày nay, câu trả lời lần đầu tiên đã trở thành "đáng".

Một nghi vấn đáng được phản hồi

"Nhưng tính minh bạch không phải là điều quan trọng sao? Chứng minh dự trữ, không có đòn bẩy ẩn, khả năng thanh toán có thể xác minh." Nếu quyền riêng tư có nghĩa là giấu mọi thứ, thì câu này thực sự có giá trị. Nhưng quyền riêng tư không nhất thiết phải như vậy.

Lập luận mạnh mẽ nhất chống lại quyền riêng tư trên chuỗi xứng đáng nhận được một câu trả lời thực sự. Tính minh bạch là điều cần thiết. Nó là cách bạn xác minh một stablecoin có thực sự được hỗ trợ bởi dự trữ đầy đủ hay không, là cách bạn xác nhận một giao thức có khả năng thanh toán hay không, là phương tiện để bạn phát hiện ra một đòn bẩy ẩn trước khi nó phát nổ.

Nó cũng là công cụ để các cơ quan thực thi pháp luật theo dõi tiền bị đánh cắp, và các cơ quan quản lý chống rửa tiền. Biến mọi thứ thành không minh bạch, bạn đã đánh mất một nửa giá trị ban đầu của khả năng kiểm toán, và còn vô tình đưa cho tội phạm một công cụ hữu ích.

Đây là một nghi vấn nghiêm túc, nhưng nó âm thầm xây dựng trên một lựa chọn giả tạo: như thể bạn chỉ có hai lựa chọn "hoàn toàn công khai" hoặc "hoàn toàn ẩn giấu".

Quyền riêng tư và tính tuân thủ chưa bao giờ là kẻ thù

Bạn có thể chứng minh mình có khả năng thanh toán, đã qua KYC, không vượt quá hạn mức mà không tiết lộ bất kỳ vị trí nào. Hãy chứng minh thực tế đó, thay vì phơi bày dữ liệu.

Đây mới là lập luận thực sự, nói rõ ràng: mặt trái của công khai không phải là ẩn giấu. Mật mã hiện đại cho phép bạn chứng minh một tuyên bố là đúng mà không cần tiết lộ dữ liệu nền tảng khiến nó đúng.

Bạn có thể chứng minh dự trữ lớn hơn nợ phải trả mà không công bố chi tiết dự trữ. Chứng minh một địa chỉ đã qua KYC mà không tiết lộ nó là ai. Chứng minh một vị trí nằm trong giới hạn rủi ro mà không cần phải công khai vị trí đó. Chứng minh một giao dịch là sạch, không phải rửa tiền mà không cần công khai toàn bộ lịch sử của người gửi.

Điều này đã giải quyết trực tiếp nghi vấn. Kiểm toán viên vẫn nhận được bảo đảm của mình. Cơ quan quản lý vẫn nhận được kiểm tra tuân thủ của mình. Cơ quan thực thi pháp luật vẫn có con đường tiết lộ hợp pháp. Điều biến mất chỉ là việc phát sóng cuộc sống tài chính của mỗi người, cùng với từng kẻ săn mồi ẩn nấp bên trong, ra toàn thế giới một cách không phân biệt và theo thời gian thực. Mọi lợi ích mà tính minh bạch lẽ ra mang lại đều được bạn giữ lại, trong khi thuế đó đã bị xóa bỏ.

Quyền riêng tư và tính tuân thủ chưa bao giờ đối lập. Chúng có vẻ như đối lập, chỉ vì công cụ quyền riêng tư mà chúng ta có trong quá khứ quá thô sơ, như những loại mixer ẩn giấu cho tất cả mọi người (bao gồm cả cảnh sát).

Quyền riêng tư tuân thủ với cơ chế tiết lộ có thể chứng minh chính là giải pháp tổng hợp mà toàn bộ cuộc tranh luận này luôn thiếu. Nó cho phép các tổ chức được quản lý và cá nhân tư nhân sử dụng cùng một chuỗi, mỗi người chỉ tiết lộ phần mà họ phải tiết lộ, không hơn một phần nào.

Một nâng cấp thuần túy

Chuỗi công khai ngày nay, về bản chất giống như một bảng tính Google: một bên thu tiền thuê của bạn, một bên phơi bày mọi thứ của bạn trước mặt người lạ để họ tùy ý xem. Và phiên bản có thể giữ bí mật cho bạn là một nâng cấp thuần túy, cũng chính là điều cuối cùng đưa hàng nghìn tỷ vốn lên chuỗi.

Hãy thành thật đối mặt với những gì mà hầu hết các sản phẩm mã hóa hiện tại thực sự cung cấp. Bỏ qua cơ chế đồng thuận, chuỗi công khai chỉ là một bảng tính chia sẻ ghi lại giao dịch của mọi người, chỉ khác là nó chậm hơn, đắt hơn và có thể được đọc bởi mọi đối thủ và kẻ săn mồi trên trái đất.

So với một bảng tính Google thực sự, giá trị duy nhất mà nó thực sự mang lại là đồng thuận phi tập trung: đảm bảo không ai có thể lén lút thay đổi một hàng nào đó. Sự đảm bảo này là có thật và có giá trị. Nhưng trong ngày hôm nay, nó là giá trị gia tăng duy nhất.

Mỗi sàn giao dịch, mỗi giao thức DeFi được xây dựng trên chuỗi công khai chủ yếu đang cho thuê đặc tính này.

Khi thêm quyền riêng tư tuân thủ có thể chứng minh, nó không còn là một bảng điện tử kém hơn. Nó trở thành thứ mà không thể tìm thấy trong thế giới cũ: một máy chia sẻ có thể xác nhận giao dịch là thật mà không tiết lộ nội dung giao dịch.

Chúng ta đã chấp nhận mô hình này ở nơi khác từ lâu: một email mã hóa có thể chứng minh rằng nó đã được gửi đi mà không cần phải phát sóng nội dung cho cả con phố. Vốn không có lý do gì để trở thành ngoại lệ duy nhất.

Trên hầu hết các chiều mà vốn nghiêm túc quan tâm, "quyền riêng tư mặc định + tuân thủ có thể chứng minh" là một nâng cấp thuần túy so với hiện trạng. Cùng một đồng thuận, cùng một thanh toán, chỉ là không còn lỗ hổng đó.

Phản biện thường thấy ở đây là, dường như cộng đồng mã hóa hiện tại không muốn những điều này, họ đang giao dịch ở đây, và sản phẩm hiện tại rõ ràng rất hợp khẩu vị của họ.

Đúng vậy, đó chính là điều quan trọng. Những người áp dụng sớm, vốn chỉ là nhóm người mà phiên bản hiện tại đã có thể phục vụ. Họ không phải là thị trường thiếu hụt. Thị trường thiếu hụt (những tổ chức đó, những kho bạc đó, những người bình thường tuyệt đối không bao giờ công khai bảng cân đối ngân hàng của mình) đang ngồi ở phía bên kia của hai thiếu sót này.

Khép lại hai thiếu sót này, bạn sẽ có được cây cầu cuối cùng có thể vượt qua khoảng cách, đưa một hệ thống tài chính quy mô hàng nghìn tỷ hoàn toàn lên đúng con đường mà nó thực sự đã được âm thầm xây dựng từ đầu.

Hệ thống mật mã mạnh mẽ nhất trong lịch sử cuối cùng sẽ học cách giữ một bí mật. Điều này sẽ thay đổi mọi thứ.